Tàu biển Việt Nam bị lưu giữ ở nước ngoài do kỹ năng thuyền viên

Hàng chục tàu đang bị lưu giữ ở nước ngoài

Theo ông Phạm Hải Bằng - Trưởng phòng Tàu biển, Cục Đăng kiểm Việt Nam, trong 9 tháng đầu năm 2022, có tổng cộng 17 lượt tàu mang cấp đăng kiểm Việt Nam bị lưu giữ PSC (kiểm tra của chính quyền cảng). Trong đó, riêng tại khu vực Tokyo MOU, có 13 lượt tàu treo cờ Việt Nam bị lưu giữ PSC trên tổng số 610 lượt kiểm tra PSC lần đầu (tỉ lệ lưu giữ là 2,13%). Cũng theo ông Bằng, tính riêng trong tháng 9.2022 tại khu vực Tokyo MOU có 6 lượt tàu bị lưu giữ PSC trên tổng số 78 lượt kiểm tra (tỉ lệ lưu giữ 7,7%).

Đại diện Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết, các tàu bị lưu giữ chủ yếu mắc các khiếm khuyết liên quan đến giấy chứng nhận về tình hình sức khỏe của thuyền viên, tình trạng kín nước/kín thời tiết, thiết bị phòng cháy của Hệ thống sử dụng trong trường hợp sự cố, ngăn ngừa ô nhiễm theo phụ lục I và hệ thống quản lý an toàn ISM. Cục Đăng kiểm Việt Nam cho rằng thời gian tới, ngành hàng hải đã đến kỳ thay đổi nhiều tàu, nhất là các gam tàu dưới 10.000 tấn, hầu hết được đóng trong giai đoạn 2005-2010. Cùng đó, các công ty vận tải biển cũng đang tập trung mua nhiều tàu cỡ lớn để phát triển đội tàu vận tải biển. Buộc các chủ tàu, doanh nghiệp và ngành hàng hải phải chung tay thay đổi về công nghệ, các vấn đề về giảm phát thải ròng để không bị tụt hậu và để ngành đóng tàu Việt Nam phát triển.

Theo đó, Cục Đăng kiểm Việt Nam đề xuất trong thời gian tới tăng cường việc kiểm tra, kiểm soát chất lượng công tác đăng kiểm tàu biển. Thực hiện kiểm soát quá trình đối với tàu biển đóng mới, hoán cải. Cùng đó, kiểm tra đột xuất tàu biển đang khai thác khi kiểm tra trên đà, định kỳ. Thực hiện đánh giá bổ sung hệ thống quản lý an toàn công ty và tàu. Đồng thời, thực hiện cấp giấy chứng nhận điện tử cho tàu biển đảm bảo nhanh chóng, chính xác vào đầu năm 2023. Nếu phát hiện tàu có khiếm khuyết không ảnh hưởng lớn đến khả năng hoạt động an toàn và phòng ngừa ô nhiễm của tàu và không thể khắc phục được ngay, đề xuất giao cho đơn vị kiểm tra tàu chủ động tháo gỡ cấp giấy chứng nhận có điều kiện cho tàu và có lộ trình để chủ tàu khắc phục. 

Ngoài ra, cơ quan này cũng đề xuất nâng cao ý thức, tinh thần trách nhiệm của lãnh đạo, đăng kiểm viên, nhân viên nghiệp vụ đăng kiểm...

Cần phải được đào tạo kỹ năng bài bản

Phó Cục Trưởng Cục Đăng kiểm Việt Nam - ông Nguyễn Vũ Hải - cho biết, trong 2 năm qua, đội tàu Việt Nam hoạt động cơ bản an toàn, hiệu quả, không có những vấn đề đáng tiếc xảy ra. Tuy nhiên hiện nay, PSC đã tăng cường kiểm tra do đó trong thời gian tới, còn nhiều khó khăn, thách thức được đặt ra, trong đó có những sửa đổi bổ sung mới về các Công ước lao động hàng hải, các vấn đề liên quan đến ô nhiễm môi trường... Đại diện Cục Đăng kiểm Việt Nam cũng cho rằng, đây là điều cần quan tâm trong thời gian tới vì không chỉ liên quan đến PSC mà còn liên quan tới an ninh, an toàn hàng hải.

Hiện Bộ GTVT đã phê duyệt Đề án phát triển đội tàu biển Việt Nam. Trong đề án đặt mục tiêu từ nay đến năm 2026, đội tàu biển Việt Nam phải đảm đương được 10% thị phần xuất nhập khẩu của Việt Nam và đạt 20% vào năm 2030. Do đó, Việt Nam cần có những chính sách để hỗ trợ các đội tàu biển. “Trong việc đổi mới cơ chế và cải cách hành chính, dự kiến năm 2025 sẽ sửa đổi toàn diện Bộ luật Hàng hải Việt Nam 2015 để trình Quốc hội dự thảo và hy vọng sẽ được thông qua vào năm 2027. Với Bộ luật đầy đủ sẽ tạo cơ chế thông thoáng hơn cho ngành vận tải biển phát triển.

Trao đổi với PV Báo Lao Động, đại diện Tổng Công ty Hàng hải Việt Nam (VIMC) cho biết, trong số 17 tàu biển Việt Nam đang bị lưu giữ ở nước ngoài không có tàu nào do VIMC quản lý, mà đó là tàu của các doanh nghiệp bên ngoài, hiện đội tàu của VIMC đang hoạt động tốt.

Theo ông Trần Tuấn Hải, Trưởng ban Tuyên giáo - Truyền thông VIMC, khi tàu vào cảng sẽ được PSC kiểm tra về an toàn của tàu bao gồm nhiều mức kiểm tra khác nhau như về đăng kiểm, định biên thuyền viên (chức trách, nhiệm vụ, quy trình quy định) nếu thuyền viên không được đào tạo bài bản sẽ khó vượt qua và sẽ không đảm bảo an toàn trong quá trình chạy tàu… nếu đạt điều kiện thì nước sở tại mới cho rời cảng. Bản thân các cảng vụ của Việt Nam cũng thực hiện các chức năng này, nếu không đạt thì các chủ tàu phải khắc phục xong mới cho tàu rời cảng. Do đó, các thuyền viên ngoài các bằng cấp, chứng chỉ đầy đủ cũng phải thường xuyên được đào tạo, rèn luyện kỹ năng, cập nhật các kiến thức để đảm bảo đầy đủ theo quy định.